Elektrik energiýasyna garmonikalaryň täsiriniň seljermesi

Garmonikalaryň çeşmeleri

Garmonikleriň döremeginiň köp sebäbi bar, şonuň üçin olaryň çeşmeleri deňeşdirme boýunça köp we ulanylýan enjamlaryň görnüşleri hem belli bir dürli häsiýetleri görkezýär. Olaryň arasynda garmonikleriň esasy çeşmeleri, esasan, elektrik ulgamyndaky transformator toparlaryny, senagat elektrik ýaý peçlerini, has uly bir fazaly elektrik elektron enjamlaryny, şeýle hem dürli görnüşli gönileşdiriji enjamlary we üýtgeýän tok naprýaženiýesini düzgünleşdirýän enjamlary öz içine alýar.

Garmonikleriň zyýanly analizi

Energetika ulgamynda garmonikalaryň bolmagy energiýa ulgamynyň hapalanma çeşmesine deňdir we hapalanma obýekti esasan energiýa ulgamyndaky elektromagnit gurşawdyr. Energetika ulgamynyň möhüm daşky gurşaw bölegi hökmünde elektromagnit gurşaw dürli derejeli garmonikalaryň täsiri astynda dürli howplary görkezer. Şeýle-de bolsa, bu iň az zyýanly elektrik enjamlarynyň iş netijeliligini hem peselder we iň agyr netijeler energiýa ulgamynyň durnukly we howpsuz işlemeginiň bozulmagyna we elektrik enjamlaryna zyýan ýetmegine getirip biler. Garmonikanyň döremegine zyýan, hususan-da, aşakdaky aspektleri öz içine alýar:

(1) Elektrik enjamlary garmonikleriň täsiri astynda adatdan daşary gyzýar we goşmaça ýitgi gaty uly. Garmonik toguň mukdary bilen esasy toguň arasynda uly boşluk bolsa-da, garmonikleriň bolmagy enjamyň deri täsirini güýçlendirer we deri täsirini duýmak prosesinde netijeli garşylyk artar. Käbir ýörite enjamlar üçin, meselem, demir özenli elektrik enjamlary ýaly uly göwrümli toguň ýitgisi we gisterezis ýitgisi hem ýüze çykar. Tolkun görnüşi belli bir derejede bozulanda, uly amplituda pik tolkun bölekleýin boşalmanyň intensiwligini artdyrar. Şeýle ýokary sarp ediş şertlerinde elektrik enjamlarynyň hyzmat möhletini azaltmak aňsat.

(2) Motor mehaniki titreme döredip biler. Garmonik toklaryň täsiri astynda motoryň aýlanýan magnit meýdany motoryň titremegine sebäp bolup biljek pulsasiýa momentini öndürer. Motoryň tebigy ýygylygynyň täsiri astynda bu görnüşli titreme has zyýanly mehaniki titreme döredip biler, şeýlelik bilen elektrik enjamlarynyň hiline howp salyp, hatda adamlaryň janyna howp salyp biler.

(3) Kompýuter enjamlaryna we beýleki awtomatiki dolandyryş enjamlaryna päsgel bermek. Adaty ýagdaýlarda awtomatiki dolandyryş enjamlary we beýleki degişli awtomatiki dolandyryş ulgamlary adaty tok we ýüklenen naprýaženiýe esasynda döredilýär. Garmonikler döredilende, awtomatiki dolandyryş ulgamy bu täsir ediji faktory hasaba almaýar, bu bolsa onuň dolandyryş funksiýasynyň işine täsir etmegini aňsatlaşdyrýar. Garmonikleriň hapalanma derejesi ýokary bolanda, awtomatiki dolandyryş ulgamynyň işleýiş tertibini üýtgetmek hem mümkin, bu bolsa onuň nädogry görkezme bermegine sebäp bolýar. Bu hili täsir hakyky önümçilik we işleýşe çynlakaý täsir eder, hatda gaýtaryp bolmajak howpsuzlyk heläkçiliklerine hem sebäp bolar.