Tolkundan goraýjyny saýlamagyň we degişli meseleleri seljermegiň esasy nokatlary

Tok goragçysy ýokary netijeli zynjyr goragçysy bolup, ol başlangyç ýokary impedansdan pes impedansa çenli tiz (10-9s) we ýokary naprýaženiýeli päsgelçilik impulslaryna çydamly bolup, enjamlary we duýgur enjamlary zyýandan netijeli goramak üçin, zynjyryň işlemegini päsgelçiliksiz üpjün edýär.

(1) Tokdan goraýan enjamlar üç derejä bölünýär
Birinji dereje elektrik geçirijisi ýyldyrym urlanda göni ýyldyrym tokuny ýa-da geçirilýän ägirt uly energiýany boşadyp biler. Birinji derejeli gorag üç fazaly wolt açar elektrik üpjünçiliginiň ýyldyrym saklaýjysy bolmaly we onuň ýyldyrym akymy 60 kA-dan az bolmaly däl. Umuman, umumy paýlamak üçin ulanylýar.
Ikinji tapgyryň maksady birinji tapgyrdaky ýyldyrym saklaýjy arkaly galan güýç naprýaženiýesiniň gymmatyny 1500-2000v aralygynda has-da çäklendirmek we lpz1-lpz2 üçin ekwipotensial birikdirmäni amala aşyrmakdyr. Paýlaýjy şkafyň liniýasyndan çykýan güýç naprýaženiýesi ikinji derejeli gorag hökmünde ulanylanda, naprýaženiýeni çäklendirýän güýç naprýaženiýesi ulanylmaly we onuň ýyldyrym tok kuwwaty 20KA-dan az bolmaly däl.

Üçünji derejäniň maksady enjamlary ahyrsoňy goramak we galan güýç naprýaženiýesiniň gymmatyny 1000V-dan pese düşürmekdir. Üçünji derejäniň goragy hökmünde, ol yzygiderli naprýaženiýe çäklendiriji güýç ýyldyrym saklaýjysy bolmaly we onuň ýyldyrym tok kuwwaty 10kA-dan az bolmaly däl. Umuman, terminal elektrik paýlaýjy enjamlar üçin ulanylýar.
Dürli paýlaýyş ulgamlary degişli dartgynlykdan goraýjy enjamlary saýlamaly, olary TN (TN-S, NC, TN-CS), it we TT bölmek mümkin.

1) Esasy gorag
Maksat, güýçleniş naprýaženiýesiniň lpz0 sebitinden lpz1 sebitine gönüden-göni geçirilmeginiň öňüni almak we on müňlerçeden ýüz müňlerçe wolta çenli güýçleniş naprýaženiýesini 2500-3000v bilen çäklendirmekdir.
Öý elektrik transformatorynyň pes woltly tarapyna oturdylan güýç ýyldyrym saklaýjy birinji derejeli gorag hökmünde ulanylanda, ol üç fazaly woltly öwrümli güýç ýyldyrym saklaýjysy bolmaly we onuň ýyldyrym akymy 60kA-dan az bolmaly däl. Bu derejeli güýç ýyldyrym saklaýjysy ulanyjynyň elektrik üpjünçiligi ulgamynyň girişindäki girelgesiniň her bir fazasy bilen topraga birikdirilen ýokary kuwwatly güýç ýyldyrym saklaýjysy bolmaly. Elektrik dizaýnyny onlaýn öwretmek boýunça mugallym, adatça, bu derejeli güýç ýyldyrym saklaýjysynyň her fazada iň ýokary täsir kuwwatynyň 100kA-dan ýokary bolmagyny we zerur çäklendirme woltlylygynyň 1500V-dan az bolmagyny talap edýär, bu bolsa klassifikasiýa derejesindäki güýç ýyldyrym saklaýjysy diýilýär. Bu elektromagnit ýyldyrym saklaýjylary ýyldyrymyň we induksiýa edilen ýyldyrymyň uly akymyna çydamly bolmak we ýokary energiýaly güýç çekmegi özüne çekmek üçin niýetlenendir, bu bolsa güýç togyny topraga gönükdirip biler. Olar orta derejeli gorag hökmünde diňe çäklendiriji naprýaženiýeni (impuls togy elektrik ýyldyrym saklaýjysyndan geçende, liniýadaky iň ýokary naprýaženiýe çäklendiriji naprýaženiýe diýilýär) üpjün edýärler, sebäbi klassi derejeli goragçy esasan uly güýçleniş toguny özüne siňdirýär we diňe olar elektrik üpjünçiligi ulgamynyň içindäki duýgur elektrik enjamlaryny doly gorap bilmeýär.

Birinji derejeli kuwwatly ýyldyrym saklaýjysy 10 / 350us we 100kA ýyldyrym tolkunynyň öňüni alyp, IEC tarapyndan kesgitlenen iň ýokary gorag standartyna ýetýär.
Tehniki salgylanma: ýyldyrym akymy 100kA-dan (10 / 350us) uly ýa-da deňdir; Galan naprýaženiýe gymmaty 2.5KV-dan uly bolmaly däl; Jogap beriş wagty 100ns-den az ýa-da deňdir.
2) Ikinji derejeli gorag
Maksat, birinji derejeli ýyldyrym saklaýjy arkaly galyndy güýç naprýaženiýesiniň gymmatyny 1500-2000v aralygynda has çäklendirmek we lpz1-lpz2 üçin ekwipotensial birikdirmäni amala aşyrmakdyr.
Paýlaýjy şkafyň liniýasyndan çykýan güýç ýyldyrym saklaýjy ikinji derejeli gorag hökmünde ulanylanda, möhüm ýa-da duýgur elektrik enjamlaryna energiýa berýän şaha paýlaýjy ýerde naprýaženiýe çäklendiriji güýç ýyldyrym saklaýjy gurnalmaly we onuň ýyldyrym tok kuwwaty 20KA-dan az bolmaly däl. Jenap Di, elektrik dizaýnyny onlaýn öwredýän, bu güýç ýyldyrym saklaýjylary ulanyjynyň elektrik üpjünçiliginiň girişinde naprýaženiýe saklaýjysyndan geçýän galan naprýaženiýe energiýasyny has gowy siňdirip bilýär we wagtlaýyn naprýaženiýelere ajaýyp päsgel beriji täsir edýär.

Bu ýerde ulanylýan güýç ýyldyrym saklaýjysynyň iň ýokary impuls kuwwaty her faza üçin 45 kA-dan köp bolmaly we zerur çäklendirme naprýaženiýesi 1200 V-dan az bolmaly, bu bolsa II synp güýç ýyldyrym saklaýjysy diýlip atlandyrylýar. Umuman, ulanyjynyň elektrik üpjünçiligi ulgamy ikinji derejeli goragy gazansa, ol elektrik enjamlarynyň işlemeginiň talaplaryna laýyk gelip biler.
C synp goragçysy I, I we I fazalaryň doly režimli goragy üçin II synp elektrik üpjünçiliginiň ýyldyrym saklaýjysy üçin kabul edilýär we esasy tehniki parametrler: ýyldyrym tok kuwwaty 40ka (8 / 20us) -dan uly ýa-da deňdir; galyndy naprýaženiýesiniň iň ýokary bahasy 1000V-dan uly bolmaly däl; jogap wagty 25ns-den uly bolmaly däl.

3) Üçünji derejeli gorag
Maksat, galan güýçleniş naprýaženiýesini 1000V-dan pese düşürmek arkaly enjamy ahyrsoňy goramakdyr, şeýdip güýçleniş energiýasy enjama zyýan ýetirip biler.
Elektron maglumat enjamlarynyň AC elektrik üpjünçiliginiň giriş ujuna oturdylan güýç ýyldyrym saklaýjy üçünji derejeli gorag hökmünde ulanylanda, ol yzygiderli naprýaženiýe çäklendirýän güýç ýyldyrym saklaýjysy bolmaly we onuň ýyldyrym tok kuwwaty 10kA-dan az bolmaly däl.
Ahyrsoňy, elektrik enjamlarynyň içki elektrik üpjünçiliginde kiçi wagtlaýyn artykmaç naprýaženiýeleri doly aradan aýyrmak üçin gurlan güýçli ýyldyrym saklaýjy ulanylyp bilner. Jenap Di, elektrik dizaýnyny onlaýn öwretmekde, bu ýerde ulanylýan güýçli ýyldyrym saklaýjynyň iň ýokary täsir kuwwaty her fazada 20KA ýa-da ondan pes bolmaly we zerur çäklendirme naprýaženiýesi 1000V-dan az bolmaly. Käbir aýratyn möhüm ýa-da duýgur elektron enjamlar üçin üçünji derejeli goragyň bolmagy zerurdyr we ol elektrik enjamlaryny ulgamyň içinde döreýän wagtlaýyn artykmaç naprýaženiýeden hem gorap biler. Mikrotolkunly aragatnaşyk enjamlary, ykjam baza stansiýasynyň aragatnaşyk enjamlary we radar enjamlary üçin ulanylýan düzeltiji elektrik üpjünçiligi üçin, iş naprýaženiýesiniň gorag zerurlyklaryna laýyklykda degişli iş naprýaženiýesi bolan DC elektrik üpjünçiliginiň ýyldyrym saklaýjylary derejeli gorag hökmünde saýlanmaly.

4) Goralýan enjamlaryň çydamlylyk naprýaženiýe derejesine görä
Eger iki derejeli ýyldyrym goragy enjamyň çydamlylyk naprýaženiýe derejesinden aşak naprýaženiýeni çäklendirip bilýän bolsa, diňe iki derejeli gorag gerek. Eger enjamyň çydamlylyk naprýaženiýe derejesi pes bolsa, dört ýa-da ondan köp gorag derejesi gerek bolup biler. Dördünji derejeli goragyň ýyldyrym tok kuwwaty 5ka-dan az bolmaly däl.
(2) Näme üçin predohranitel we zynjyr açary dartgynlykdan goraýjynyň öňünde enjamlaşdyrylmaly?
Tok goragçysyndan geçýän giriş tok IMAX-dan uly bolanda, tok goragçy döwülýär we işlemez, netijede zynjyrda gysga zynjyr döreýär. Gysga zynjyr näsazlygyny kesmek üçin zynjyr açaryny ýa-da predohranitelini oturtmak gerek. Jenap Di, elektrik dizaýnyny onlaýn öwretmek boýunça, her ýyldyrym urmagy tok goragçysynyň könelmegine sebäp bolýar. Mysal üçin, tok uzak wagtlap bar bolsa, tok goragçysynyň gyzmagy we könelmegi çaltlaşdyrýar. Bu wagtda, tok goragçysynyň rugsat berilýän iň ýokary gyzgynlyga ýetmezden öň, tok goragçysyny aýyrmak üçin zynjyr açarynyň ýa-da predohraniteliniň termal gorag ulgamy hereket etmeli.

Prezerwatiw we zynjyr açary üçin tokdan goraýjynyň talaplary: nominal tokda 20 standart 8 / 20 mikrosekund we 1,2/50 mikrosekund synag impulslary ulanylanda, zynjyr açary ýa-da prezerwatiw öçmez. Prezerwatiw goragçy döwülende we gysga zynjyrlananda, zynjyr açary ýa-da prezerwatiw işlemeli. Eger tokdan goraýjy kommutasiýa moduly bolsa, onuň zeperlenme režimi açyk zynjyr bolany üçin, ony kiçi zynjyr açary we prezerwatiw bolmazdan gorap bolýar.
Prezerwatiw we zynjyr açary hem tokdan goraýjynyň ýokary derejeli goragy hökmünde ulanylyp bilner. Prezerwatiwiň häsiýetnamalary; Prezerwatiw uzak wagt gijikdiriş we ters wagt çäklendirmesi häsiýetnamalary bilen derrew tok ýaly iki gorag funksiýasyna eýedir. Jenap Di, elektrik dizaýnyny onlaýn öwredýän, degişlilikde artykmaç ýüklenme we gysga zynjyrlanma goragy hökmünde ulanylýar, ýagny näsazlyk perdelenenden soň prezerwatiw baglanyşygy çalşyrylmaly. Zynjyr açarynyň aýratynlyklary: zynjyr açary derrew tok goragyna we artykmaç ýüklenme termal goragyna eýedir. Näsazlyk aýrylandan soň, bölekleri çalşyrmazdan el bilen täzeden işe girizip bolýar.
Giriş liniýalarynyň arasyndaky tapawuda serediň: üç fazaly 280v bäş simli ulgam ýa-da üç fazaly 380V dört simli ulgam üçin 440V güýçden goraýjy saýlanmaly. Bir fazaly 220V iki simli ulgam ýa-da bir fazaly 220V üç simli ulgam üçin 220V güýçden goraýjy saýlanmaly. Mundan başga-da, bellik: saýlanan güýçden goraýjynyň gorag derejesi ýaşaýyş jaýynyň giriş liniýasyndaky üç fazaly 280v üçin 2-nji dereje; bir fazaly 220V üçin 3-nji dereje.
TN-CS ulgam liniýasy binanyň umumy paýlaýyş gutusyna girenden soň, galam liniýasy N liniýasyna we PE liniýasyna bölünýär. Diňe faza liniýasy I bilen galam liniýasynyň arasynda dartgynlyk goragyny gurmak ýeterlikdir.
Tok goragçysynyň öňündäki açar predohranitel we zynjyr açaryny saýlap bilýär. Umuman, IMAX > 40ka üçin 40 ~ 63A, IMAX < 40ka üçin bolsa 20 ~ 32A saýlanmaly.

(3) Güýçlenmeden goraýjy we ýyldyrym saklaýjy bir zatmy?
Güýçden goraýjy we ýyldyrym saklaýjy ikisi hem artykmaç naprýaženiýeleriň, esasanam ýyldyrym artykmaç naprýaženiýeleriniň öňüni almak funksiýasyna eýe bolsa-da, olaryň ulanylyşynda köp tapawutlar bar.
1) Tok saklaýjylaryň dürli naprýaženiýe derejeleri bar, olar 0,38kv pes naprýaženiýeden 500kV UHV-a çenli üýtgeýär, şol bir wagtyň özünde dartgynlykdan goraýjy enjamlarda, adatça, diňe pes naprýaženiýe önümleri bolýar;

2) Ýyldyrym saklaýjylar, esasan, ýyldyrym tolkunynyň gönüden-göni çozuşynyň öňüni almak üçin esasy ulgama gurnalýar, şol bir wagtyň özünde güýçleniş goragçylary, esasan, ikinji ulgama gurnalýar, bu bolsa ýyldyrym saklaýjy ýyldyrym tolkunynyň gönüden-göni çozuşyny aradan aýyrandan soň ýa-da ýyldyrym saklaýjy ýyldyrym tolkunyny aradan aýyrmadyk mahaly goşmaça çäre bolup durýar;

3) Ýyldyrym saklaýjy elektrik enjamlaryny goramak üçin ulanylýar, dartgynlyk saklaýjy bolsa esasan elektron enjamlary ýa-da ölçegleri goramak üçin ulanylýar;
4) Rezerwator elektrik esasy ulgamyna birikdirilendigi üçin, onuň daşky izolýasiýa ukyby ýeterlik we daşky görnüşi uly bolmaly. Tokdan goraýjy pes wolta birikdirilendigi üçin, ölçegi örän kiçi bolup biler.